Cúp quốc gia 2026-2027: Bốn thất bại của V-League và bài toán trụ hạng

Cuối tuần vừa qua, tôi đứng ở khu kỹ thuật sân Quy Nhơn, nơi Hoàng Anh Gia Lai tạm mượn làm sân nhà. Pleiku đang cải tạo mặt cỏ vì thoát nước kém, nên màu áo quen thuộc của đội bóng phố núi xuất hiện trên một thành phố biển không có nhiều cổ động viên. Khi trọng tài chuẩn bị thổi còi, tôi để ý các cầu thủ Hưng Yên đứng sát nhau hơn, nói chuyện nhiều hơn, còn các cầu thủ áo đỏ đi từng bước chậm. Đó là khoảnh khắc tôi biết trận đấu này sẽ không nằm trong tay đội chủ nhà. Không phải vì Hưng Yên nhanh hơn, mà vì họ đang nhảy đúng nhịp. Nhịp không nằm ở chân, mà nằm ở chỗ người ta đứng khi bóng chưa tới. Khi quả bóng lăn, điều đó hiện ra rõ ràng. Hưng Yên dẫn 3-1 từ phút 77, rồi để chủ nhà gỡ 2-3 trên chấm phạt đền phút 90+4. Trên sân nhà tạm, Hoàng Anh Gia Lai thua một đội bóng hạng nhất đầy khát vọng. Đó chỉ là một trong bốn thất bại của các đội bóng V-League ở vòng loại Cúp quốc gia 2026-2027. Tám trận diễn ra trong hai ngày cuối tuần chứng kiến bốn đội V-League nhận thất bại, ba trong số đó thua ngay trên sân nhà. CLB Thanh Hóa thua 0-2 trước Becamex TP.HCM. CLB Hải Phòng thua 0-1 trước Thép Cần Thơ. CLB Hồng Lĩnh Hà Tĩnh hòa Phú Thọ 0-0 rồi thua 2-3 trên chấm luân lưu. CLB Bắc Ninh là đại diện V-League duy nhất thắng đội hạng nhất ở nhóm trận này, với chiến thắng 3-2 trên sân Long An. Bốn trận thua có chung bối cảnh: các đội V-League không đặt Cúp quốc gia vào nhóm ưu tiên, còn các đội hạng nhất xem giải đấu là cơ hội tạo cú sốc và nuôi tham vọng thăng hạng. Thanh Hóa là trường hợp điển hình cho sự hờ hững có lý do. Đội bóng xứ Thanh chỉ biết mình vẫn còn tồn tại ngay trước khi V-League 2026-2027 diễn ra. Lực lượng bị bào mòn, không đủ kinh phí giữ chân trụ cột. Trước trận gặp Becamex TP.HCM, họ còn nhận yêu cầu từ FIFA về việc thanh toán hơn 305.000 USD, khoảng 8 tỉ đồng, cho tiền đạo người Jamaica Rimario Gordon. Nếu không giải quyết trong 45 ngày kể từ văn bản ngày 16-9, CLB Thanh Hóa sẽ bị cấm đăng ký cầu thủ mới trong ba kỳ chuyển nhượng. Khúc mắc nằm ở chỗ khoản nợ có từ nhiệm kỳ nhà tài trợ cũ, còn đội bóng đã chuyển giao cho nhà tài trợ mới. Một đội bóng đang mang án phạt chuyển nhượng như vậy khó có thể dồn toàn lực cho Cúp quốc gia. Becamex TP.HCM tận dụng rất tốt. Họ vừa rớt xuống hạng nhất, lực lượng không thua kém chủ nhà và chơi quyết tâm hơn. Chiến thắng 2-0 đến không mấy khó khăn. Hoàng Anh Gia Lai có nỗi buồn riêng. Mùa này đội bóng phố núi có lực lượng yếu hơn mùa trước, và cuộc đua trụ hạng bắt đầu bằng hai trận thua liên tiếp tại V-League. Gặp Hưng Yên trên sân Quy Nhơn là thử thách khó, bởi Hưng Yên giàu khát vọng. HLV Lê Quang Trãi có lẽ nhìn thấy kịch bản. Khi đội nhà bị dẫn 1-3, các cầu thủ dự bị không còn nhiều tiếng nói. Bàn gỡ 2-3 từ chấm phạt đền phút 90+4 chỉ mang tính an ủi. Thua sớm ở Cúp quốc gia với Hoàng Anh Gia Lai có khi lại là liều thuốc đúng lúc để tập trung cho V-League. Trạng thái tinh thần của đội đang mong manh. Họ cần trụ lại trước khi nghĩ đến danh tiếng. Hải Phòng thua 0-1 trước Thép Cần Thơ trên sân nhà. Thép Cần Thơ vừa chuyển từ Quảng Ninh về Cần Thơ và thua trận ra quân ở hạng nhất, nhưng trận này họ chơi khác. Tiền đạo Thaileon mới gia nhập vài ngày đã ghi bàn duy nhất ngay hiệp một. Đó là kiểu bàn thắng của một tập thể đang sống trong nhịp mới. Còn Hải Phòng dồn sức cho mục tiêu xa hơn. Khởi đầu V-League của họ không quá tệ với một thắng, một thua, nên rời cúp sớm để tránh chấn thương là điều dễ hiểu. Hồng Lĩnh Hà Tĩnh cũng vậy. Hòa 0-0 trước Phú Thọ rồi thua luân lưu là kết cục không lộ liễu nhưng giúp đội giảm tải. Nhìn từ phòng thay đồ, không khí không u ám như nhiều người tưởng. Dư luận có thể gọi bốn thất bại này là cú sốc. Nhưng dựa trên kinh nghiệm theo dõi các trận đấu của tôi, đó là tín hiệu đã được báo trước. Các đội hạng nhất ở Việt Nam không còn là những đội bóng yếu thế tuyệt đối. Họ thiếu tiếng tăm nhưng không thiếu quyết tâm. Khi đối thủ V-League đang lo chuyện tiền bạc, sân bãi, trụ hạng, họ sẵn sàng đá như trận cuối cùng của sự nghiệp. Sự hiểu lầm lớn nhất từ bên ngoài là nghĩ đội hạng cao hơn luôn có chất lượng tốt hơn. Thực tế, chất lượng chỉ xuất hiện khi có nhịp và sự an toàn về tài chính. Một đội bóng đang nghe văn bản từ FIFA không thể chơi với năng lượng như một đội chỉ cần nghĩ đến bóng đá. Người Nhật dạy tôi: nỗi buồn cũng có quãng nghỉ, và quãng nghỉ đó không hề trống rỗng. Chính trong khoảng lặng đó, cầu thủ nhận ra đội bóng của họ đang đi về đâu. Những trận thua này không phải là dấu chấm hết. Với Thanh Hóa, Hoàng Anh Gia Lai, Hải Phòng và Hồng Lĩnh Hà Tĩnh, đó là cách họ chọn để sống sót. Cúp quốc gia là nơi lý tưởng cho các đội hạng nhất tạo nên chuyện cổ tích, còn các đội V-League cần đếm từng đồng cho cuộc đua trụ hạng. Chặng đường kế tiếp nằm ở các kỳ chuyển nhượng: ai được đăng ký, ai phải rời đi, khoản nợ của Thanh Hóa có được trả hay không. Trong bóng đá Việt Nam, nhịp đã bị ngân sách chi phối. Ai bước chậm khi đối thủ đang cuống sẽ là người ở lại sân chơi tốt nhất.